Dwa gospodarstwa domowe pod jednym adresem: Czy przysługują dwa bony energetyczne?

1Jedna nieruchomość, kilka gospodarstw - jak to wygląda w praktyce?

AITekst opracowany z wykorzystaniem sztucznej inteligencji. Zasady i ograniczenia

Zgodnie z art. 2 pkt 3 ustawy o bonie energetycznym, pojęcie gospodarstwa domowego definiowane jest przez pryzmat faktycznego współdziałania i wspólnego budżetu, a nie tylko miejsca zameldowania. Oznacza to, że bon energetyczny otrzymuje konkretne gospodarstwo domowe, a nie właściciel budynku czy osoba fizyczna jako lokator. Ustawodawca nie wprowadził mechanizmu „jeden bon na jeden adres”, co odróżnia to świadczenie od pierwotnych założeń dodatku węglowego. W praktyce dwie rodziny mieszkające w jednym budynku mogą stanowić odrębne podmioty uprawnione do pomocy finansowej.

Kluczowym aspektem jest wykazanie odrębności gospodarczej zgodnie z definicją ustawową. Sam fakt posiadania wspólnego adresu nie przesądza o konieczności składania jednego wniosku, jeśli np. rodzeństwo zajmujące różne kondygnacje prowadzi osobne budżety lub dorosłe dzieci z własnymi rodzinami nie dzielą wydatków z rodzicami. Można to porównać do sytuacji rynkowej, w której dwie osoby zameldowane pod tym samym adresem posiadają dwie osobne umowy na usługi telekomunikacyjne; fakt korzystania z tej samej infrastruktury budynkowej nie czyni z nich jednego gospodarstwa domowego w rozumieniu prawa administracyjnego.

Analiza danych za 2024 r. wskazuje na dużą skalę zainteresowania tą formą wsparcia. Do 30 września 2024 r. do organów takich jak Gminny Ośrodek Pomocy Społecznej (GOPS) wpłynęło około 3,5 mln wniosków. Statystyki potwierdzają, że znacząca część dokumentów dotyczyła duplikatów adresowych, czyli sytuacji, w których pod jednym numerem porządkowym nieruchomości funkcjonowało więcej niż jedno gospodarstwo. Wiele z tych spraw przeszło pozytywną weryfikację terenową lub dokumentacyjną, co skutkowało wypłatą dwóch lub więcej bonów na jeden adres fizyczny.

Aby skutecznie ubiegać się o świadczenie w takim układzie, wnioskodawcy powinni być przygotowani na wykazanie niezależności finansowej. Pomocne w tym zakresie jest przygotowanie osobnych zestawów dokumentów kosztowych, w tym rachunków za energię elektryczną lub inne media, które potwierdzają faktyczne rozdzielenie wydatków eksploatacyjnych między poszczególne jednostki rodzinne.

2Progi dochodowe - kiedy oba gospodarstwa mieszczą się w limicie?

Przyznanie bonu energetycznego jest ściśle uzależnione od wysokości przeciętnego miesięcznego dochodu osiągniętego przez członków gospodarstwa domowego. Każde gospodarstwo pod wspólnym adresem jest rozliczane indywidualnie, co oznacza, że dochody sąsiadów czy krewnych zza ściany nie są sumowane przy ustalaniu prawa do świadczenia. W 2026 r. proces ten opiera się na weryfikacji dochodów, gdzie próg dla gospodarstwa jednoosobowego wynosi 2500 zł netto, natomiast w przypadku gospodarstw wieloosobowych limit to 1700 zł netto na każdą osobę.

Wysokość wsparcia finansowego jest progresywna i zależy od liczby osób wchodzących w skład danej jednostki oraz głównego sposobu ogrzewania lokalu. Ustawodawca przewidział podwojenie kwot w sytuacji, gdy główne źródło ogrzewania jest zasilane energią elektryczną i zostało zgłoszone do Centralnej Ewidencji Emisyjności Budynków (CEEB). Dotyczy to w szczególności użytkowników pomp ciepła oraz pieców akumulacyjnych.

Należy pamiętać, że w przypadku przekroczenia progu dochodowego obowiązuje zasada „złotówka za złotówkę”. Oznacza to, że kwota bonu energetycznego zostanie pomniejszona o kwotę tego przekroczenia, jednak minimalna wartość wypłacanego świadczenia nie może być niższa niż 20 zł. Osoby deklarujące ogrzewanie elektryczne powinny dołączyć zaświadczenie z CEEB potwierdzające status źródła ciepła, co pozwala na uzyskanie maksymalnej kwoty wsparcia sięgającej nawet 1200 zł.

3Krok po kroku - dwa wnioski, jedna skrzynka

Proces aplikacyjny dla dwóch gospodarstw pod jednym adresem wymaga precyzji, aby organ wydający decyzję (np. Miejskie Ośrodek Pomocy Społecznej) nie zakwalifikował pism jako błędnych duplikatów. Każde gospodarstwo musi złożyć osobny wniosek, opatrzony unikalnymi danymi dotyczącymi członków oraz ich dochodów. Rekomenduje się, aby w formularzu wyraźnie zaznaczyć odrębność, na przykład poprzez dopisek w polach dodatkowych „gospodarstwo nr 2” lub precyzyjne wskazanie numeru licznika energii elektrycznej przypisanego do danej części nieruchomości.

Przed przystąpieniem do procedury należy zgromadzić niezbędną dokumentację, która potwierdzi stan faktyczny opisany we wniosku. Kompletowanie załączników znacząco przyspiesza weryfikację merytoryczną przeprowadzaną przez urzędników.

• Ostatnie faktury za energię elektryczną wystawione przez dostawcę (np. PGE, Enea, Tauron).
• Zaświadczenie lub potwierdzenie wpisu źródła ogrzewania do Centralnej Ewidencji Emisyjności Budynków (CEEB).
• Oświadczenie o wysokości dochodów niepodlegających opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych.
• Dokładny numer licznika energii elektrycznej dla każdego z ubiegających się gospodarstw.

Wnioski można składać drogą elektroniczną, co jest metodą najbardziej efektywną i rekomendowaną. Formularze są dostępne na platformie gov.pl oraz w aplikacjach administracyjnych. Logowanie odbywa się za pomocą profilu zaufanego, podpisu elektronicznego lub bankowości internetowej. Wypełniając wniosek przez platformę ePUAP lub aplikację mObywatel, należy zwrócić szczególną uwagę na pole „inny numer licznika” - jego wypełnienie jest kluczowym dowodem na separację energetyczną obu gospodarstw. Choć nabór za 2024 r. zakończył się 30 września, analogiczne ścieżki proceduralne obowiązują w bieżących okresach zasiłkowych.

Warto również wykonać skan lub czytelne zdjęcie faktury, na której widoczny jest numer punktu poboru energii (PPE). Dołączenie takiego pliku do wniosku elektronicznego minimalizuje ryzyko wezwania do uzupełnienia braków formalnych i przyspiesza termin wypłaty środków, który ustawowo nie powinien przekroczyć 60 dni od daty poprawnego złożenia dokumentów.